روزنامه هفت صبح، یاسر نوروزی| اخیرا معاون وزیر ارتباطات جملهای گفته که جای تأمل دارد: «مردم نسبت به شرایط اینترنت و فیلترینگ اینستاگرام ابراز شکایت کردند که من به آنها گفتم شما خودتان از قبل به این فکر بودید که احیاناً اگر روزی اینستاگرام بسته شود چه اتفاقی میافتد؟ خودتان باید به فکر میبودید و از ابتدا از ابزاری نظیر اینستاگرام استفاده نمیکردید.»
در مواجهه با چنین جملهای پرسشهای فراوانی به ذهن میآید که قاعدتا باید نسبت به آنها پاسخگو بود. پرسش اول این است که آیا هیچ فردی کسب و کارش را به فضایی میبرد که امکان جذب مشتری نباشد؟ بهعنوان مثال صاحب یک مغازه لباس زیر، طبیعتا سر قله بینالود، تیشرت و رکابی عرضه نمیکند! یا دفتر خدمات امور مشترکین، انتهای غار کتلهخور که سیمکارت نمیفروشد!
در واقع صحبت اینجاست، کسب و کارهای اینترنتی در فضایی رونق میگیرند که مشتری بیشتری وجود داشته باشد. بسیاری از مسئولان این کشور در توئیتر که فیلتر شده است، اکانت رسمی دارند. چرا؟ چون میدانند اگر در یکی از شبکههای داخلی، اظهارنظر کنند، کسی نیست که آنها را بخواند. این موضوع درباره فروشندگان و عرضهکنندگان انواع اجناس و خدمات هم صادق است. در واقع اگر قرار است منطق بر ماجرایی حکمفرما باشد، این منطق نمیتواند دوگانه باشد.
یعنی اینکه از مردم بخواهیم برای تداوم کسب و کار، به فضاهایی بروند که پرنده پر نمیزند، از اینسو شاهد توئیتزنیهای مسئولین در توئیتر باشیم! به همین دلیل تنها زمانی میتوان به جملات یا اظهارنظرهایی از این دست استناد کرد که مسئولین کشور، پیشتر خودشان به آن عمل کرده باشند.
چند صفحه اینستاگرامی نام ببریم که مسئولین دولت فعلی خودشان در آنها فعالاند؟ در توئیتر که وضعیت اظهر من الشمس است و انواع اکانتهای رسمی اینچنین مدتهاست مشغول فعالیت هستند. نکته بعدی درباره اظهارنظر مربوطه، دقت به بسترهایی است که میتوانند بهعنوان شبکههای اجتماعی مورد وثوق واقع شوند.
ذات یک شبکه اجتماعی این است که ضوابط آن محدودیتهای بیحد و حصر برای کاربر ایجاد نکند. کاربران ایرانی به سمت پلتفرمهای خارجی میروند چراکه اعمال برخی محدودیتها را در شبکههای اجتماعی داخلی، افراطکارانه میدانند. دقیقا مثل این است که به شما بگویند پاساژ بزرگی در تهران وجود دارد که انواع اجناس و کالا در آن عرضه میشود.
از سوی دیگر اما مجتمعی تجاری معرفی کنند که در کل فروشگاههای آن فقط امکان عرضه شال و کلاه وجود دارد! به قول سنتیهای عرصه کسب، پاخور کدامیک بیشتر است؟ پاسخ به این سوال هم روشن میکند که اظهارنظر مربوطه دور از منطق حاکم بر کسب و کار است. البته در حال حاضر خبرهایی میرسد مبنی بر اینکه عدهای در حال راهاندازی یا تجهیز برخی شبکههای اجتماعی داخلی هستند. اما قصه اینجاست بهنظر نمیرسد این اقدامات، آنهم در شرایط فعلی، چارهساز باشد.

